Daha önce sahte hesapların tespiti boyutunu ele aldığımız sosyal medya üzerinden işlenen hakaret suçlarında, yargılama sürecinin teknik ve usuli detayları da büyük önem taşımaktadır. İnternet ortamında bir kişiye küfür etmek, onur kırıcı bir yorum yapmak veya asılsız yakıştırmalarda bulunmak, Türk Ceza Kanunu (TCK) m. 125 kapsamında doğrudan yaptırıma tabidir. Ancak dijital dünyanın uçucu yapısı, delillerin toplanması ve sürecin yönetilmesi bakımından bazı özel hukuki adımların atılmasını zorunlu kılmaktadır.
Bilişim sistemleri aracılığıyla işlenen hakaret suçlarında en büyük problem, paylaşımların fail tarafından saniyeler içinde silinebilmesi ve sonrasında suçun inkar edilmesidir. Bu noktada mağdurun yapacağı ilk müdahaleler, soruşturmanın seyrini doğrudan etkiler.
Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat etmek ya da sövmek hakaret suçunu oluşturur. Suçun Instagram, Twitter, Facebook, TikTok veya YouTube gibi herkese açık platformlarda işlenmesi, suçun "aleniyet" kazanması anlamına gelir. TCK'ya göre hakaretin aleni olarak işlenmesi durumunda verilecek ceza altıda biri oranında artırılmaktadır. Kapalı mesajlaşma uygulamalarından (DM) gönderilen hakaretlerde aleniyet unsuru oluşmasa da suç yine de vücut bulur.
Mağdurların en sık sorduğu sorulardan biri, alınan bir ekran görüntüsünün (screenshot) mahkemede delil olup olmayacağıdır. Yargıtay kararlarına göre, sadece bir ekran görüntüsü, dijital manipülasyona (photoshop vb.) açık olması sebebiyle tek başına kesin delil kabul edilmeyebilir. Bu nedenle, hakaret içeren paylaşımın URL adresinin (linkinin) kopyalanması, e-tespit sistemi üzerinden noter onaylı tespit yapılması veya paylaşımın tarih/saat bilgilerini barındıran log kayıtlarının şikayet dilekçesine eklenmesi ispat açısından büyük önem taşır.
Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenenler hariç olmak üzere, hakaret suçu şikayete tabidir. Mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içerisinde şikayet hakkını kullanması gerekmektedir. Sürenin kaçırılması durumunda soruşturma başlatılamaz. Ayrıca, şikayete tabi hakaret suçları Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında "uzlaştırma" hükümlerine tabidir. Savcılık aşamasında dosya uzlaştırmacıya gider; taraflar özür dileme, belirli bir kuruma bağış yapma veya maddi bir tazminat ödenmesi gibi şartlarla anlaşırlarsa fail hakkında dava açılmaz.
Hakarete uğrayan kişi, ceza yargılamasının yanı sıra Hukuk Mahkemelerinde "manevi tazminat" davası açma hakkına da sahiptir. Sosyal medyada geniş kitlelerce görülen, kişinin iş veya aile hayatını olumsuz etkileyen hakaret eylemleri kişilik haklarına ağır bir saldırı teşkil eder. Ceza davasında verilecek mahkumiyet kararı veya uzlaşma sağlanamaması durumu, hukuk mahkemesinde açılacak tazminat davasının kazanılma ihtimalini oldukça güçlendirecektir.
Sosyal medya, hukukun geçersiz olduğu bir alan değildir. Klavye başında bir anlık öfke veya "anonim" kalma düşüncesiyle sarf edilen sözlerin ciddi hukuki ve maddi sonuçları olmaktadır. Dijital ortamda hakarete uğrayan kişilerin, deliller kaybolmadan önce usulüne uygun şekilde tespit yaptırması ve süresi içinde hukuki süreci başlatması, adaletin yerini bulması açısından son derece elzemdir.
İnternet ortamında şahsınıza veya kurumunuza yönelik hakaret, küfür ve onur kırıcı paylaşımlarla ilgili delil tespiti, savcılık suç duyurusu ve manevi tazminat davası süreçleri için alanında uzman avukatlarımızla iletişime geçebilirsiniz.