CİNSİYET DEĞİŞTİRME AMELİYATI İÇİN HUKUKİ SÜREÇ

Cinsiyet değiştirme ameliyatı nasıl olunur sorusuna verilecek tıbbi yanıt haricinde, meselenin hukuki boyutuna baktığımızda, yasanın bu operasyonu bir mahkeme iznine bağladığı görülmektedir.

Bu izin, Türk Medeni Kanunu’nun 40. maddesi uyarınca açılacak olan cinsiyet değişikliğine izin davası neticesinde alınabilmektedir. Cinsiyet değiştirme ameliyatı konusunda uzman olan tam teşekküllü hastaneler, daima Mahkeme iznini aramakta, bu izin olmaksızın ameliyat yapmamaktadırlar.

Yasal düzenlemeye rağmen, mahkeme kararı olmaksızın kaçak olarak ameliyatların yapıldığı da bilinmektedir. Hipokrat yeminini çiğneyen ve meslek ahlakını hiçe sayan kişilerce gerçekleştirilen bu ameliyatlar, gerekli hastane koşullarında yapılmadığından trans bireylerin hayatlarını ciddi riske atmaktadır. Keza kaçak yapılan ameliyatlarda oldukça fahiş miktarlarda para talep edildiği de bilinmektedir.

Hukuki açıdan ise, kaçak yoldan ameliyat olan bir trans birey, ameliyat sonrası ciddi sorunlar yaşamaktadır. Zira Mahkemece verilen izne bağlı olarak yasal şekilde ameliyat olunması ardından, bu durumu belgeleyerek, nüfusta cinsiyet ve isim değişikliği davası açılmaktadır. Açılan davada, mahkeme usulüne uygun Mahkeme izni ve ameliyat raporunu kararına dayanak almaktadır.

Kaçak ameliyat yaparak cinsiyet değiştiren trans bireyler de, nüfusta cinsiyet hanesinin ve isminin değiştirilmesini arzu etmektedirler ve bu yönde dava açmaktadırlar. Lakin birçok durumda, Mahkemece önceden verilen bir iznin bulunmadığı nedeniyle davaların reddedildiği, yıllarca istinaf ve temyiz mahkemelerinde netice almaya çalışıldığı görülebilmektedir. Mahkemelerin bu şekilde hareket etmelerindeki maksat, kaçak ameliyatı meşrulaştırmamaktır. Ancak bu şekilde kaçak operasyon geçirmiş bir trans birey, mahkemede cinsiyet ve isim hanesini değiştirmediğinde ciddi ayrımcılığa maruz kalmaktadır. Bir güvenlik çevirmesinde kolluk kuvvetleri nüfustakinden çok farklı bir görünüme ulaşmış trans bireye çok sorun çıkartabilmektedir. Bir sınava girerken, resmi dairede bir işlem yaparken çok sorunlar yaşanabilmektedir. Mahkemelerin kaçak ameliyat durumlarında gösterdiği “tanımama” durumu, gündelik hayatı zorlaştırmaktadır.

Bu nedenle, trans bireylerin hiçbir durumda kaçak ameliyatı tercih etmemeleri, usulüne uygun şekilde cinsiyet değişikliğine izin davası açarak Mahkeme izni almaları, bu izni ibraz ederek cinsiyet değişikliği ameliyatı konusunda uzman hastanelerde bu ameliyatı olmaları ve akabinde yasaya uygun şekilde nüfusta cinsiyet ve isim değişikliği davalarını açmalarında hukuki yarar bulunduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.

CİNSİYET DEĞİŞTİRME DAVASI BÖLÜMLERİMİZ

CİNSİYET DEĞİŞTİRME DAVASI


Cinsiyet değiştirme davası iki safhalı bir davadır. Bu davanın ilk safhası ve önkoşulu, cinsiyet değişikliğine izin davasıdır. Türk Medeni Kanunu m. 40 temelindeki düzenleme uyarınca, cinsiyetini değiştirmek isteyen kimsenin bunun için Mahkeme'den dava ikame etmek suretiyle izin alması gerekecektir.

CİNSİYET DEĞİŞİKLİĞİNE İZİN DAVASINDA GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEME


Türk Medeni Kanunu m. 40 temelinde açılacak olan cinsiyet değişikliğine izin davasında, görevli ve yetkili mahkeme konusunda sıklıkla sorun yaşanmaktadır. Bu konunun tespiti için doktrin ve güncel Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının tetkiki zaruridir.

ŞİDDET MAĞDURU TRANS BİREYLER İÇİN KORUMA TEDBİR KARARI ALINMASI


Trans bireylerin hayatlarında, gerek yakınları, gerek hayat arkadaşları, gerekse komşuları gibi kişiler tarafından şiddet mağduru olduğu görülmektedir.

TRANS BİREYLERE KARŞI İŞLENEN AYRIMCILIK VE NEFRET SUÇLARI


Trans bireylerin cinsiyet değişikliği sürecinin hukuki boyutu, cinsiyet değişikliğine izin davası akabinde Türk Medeni Kanunu 40. madde hükmünün uygulanması temelinde Mahkemeden alınan izin ile gerçekleşen cinsiyet değiştirme ameliyatı akabinde açılacak olan nüfusta cinsiyet ve isim değiştirme davaları hitamında, trans bireyin nüfus bilgilerinde cinsiyet ve isim hanelerinin değişmesiyle tamamlanan bir süreçtir.

CİNSİYET DEĞİŞİKLİĞİ DAVA DİLEKÇESİNDE ÖNEMLİ UNSURLAR


Usul hukuku alanında yaygın bir deyiş, “her dava, dava dilekçesi ile kazanılır veya kaybedilir” şeklindedir. Bunun nedeni, dava açıldıktan sonra, iddiaların ve delillerin genişletilmesi yasağının bulunması, haliyle dava dilekçesinde bir eksiklik olması halinde bu durumun sonradan telafisinin önünde usul hukuku yönünden ciddi zorluklar olmasıdır.

CİNSİYET DEĞİŞTİRME AMELİYATI İÇİN HUKUKİ SÜREÇ


Cinsiyet değiştirme ameliyatı nasıl olunur sorusuna verilecek tıbbi yanıt haricinde, meselenin hukuki boyutuna baktığımızda, yasanın bu operasyonu bir mahkeme iznine bağladığı görülmektedir.

CİNSİYET DEĞİŞİKLİĞİNE İZİN DAVASINDA SAĞLIK RAPOR VEREN HASTANELER


Cinsiyet değişikliği raporu veren hastaneler hangileridir sorusuna verilecek yanıt, Mahkemece cinsiyet değişikliğine izin verilmesi için başvuran davacı trans bireyin bulunduğu ildeki tam teşekküllü eğitim ve araştırma hastaneleridir şeklinde olacaktır.

CİNSİYET DEĞİŞTİRME DAVASI HAKKINDA BİLMEK İSTEDİKLERİNİZ

Cinsiyet değiştirme davası, iki aşamalı bir süreçtir. Cinsiyet değişikliği isteminde bulunan kişinin öncelikle cinsiyet değişikliğine izin davası açması gerekir. Mahkemece yapılan yargılama neticesinde, izin verilmesi akabinde cinsiyet değiştirme ameliyatı olunur. Ameliyat sonrasında da nüfusta cinsiyet

Türk Medeni Kanunu m. 40 hükmü uyarınca, cinsiyetini değiştirmek isteyen trans bireyin bunun için Mahkeme'den dava ikame etmek suretiyle izin alması gerekecektir. Yasada aranan koşulların bulunması halinde, yapılacak yargılama neticesinde Mahkemece cinsiyet değişikliği ameliyatı olunması

Cinsiyet değiştirme ameliyatı, transeksüel yapıdaki bireylerin, gördükleri hormon tedavisinin sonucunda, kadından erkeğe ya da erkekten kadına geçişi için yapılan tıbbi-cerrahi operasyondur. Cinsiyet değiştirme ameliyatı olunabilmesi için, Türk Medeni Kanunu m. 40 uyarınca Mahkeme izni zaruridir.

Cinsiyet değişikliğine izin verilebilmesi için, cinsiyet ameliyatı olmak isteyen talep sahibinin onsekiz yaşını doldurmuş bulunması ve evli olmaması, transseksüel yapıda olması, cinsiyet değişikliğinin ruh sağlığı açısından zorunlu olması ve bu durumun bir eğitim ve araştırma

Cinsiyet değiştirme ameliyatı olunabilmesi için, cinsiyet değişikliğine izin davasının açılması gerekmektedir. Mahkemece, davacı tam teşekküllü bir eğitim ve araştırma hastanesine sevk edilir. Hastaneden kişinin transseksüel yapıda olduğu, cinsiyet değişikliğinin ruh sağlığı açısından zorunlu olduğunu belgeleyen

Cinsiyet değişikliğine izin davasında, görevli ve yetkili mahkeme, son Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi kararıları ışığında kişinin ikamet ettiği mahallin Asliye Hukuk Mahkemesidir. Cinsiyet değişikliğine izin davası da niteliği itibariyle bir nüfus davası olup, 5490

Türk Medeni Kanunu m. 40 hükmünde yer alan "...ve üreme yeteneğinden sürekli biçimde yoksun bulunduğunu..." ibaresi, Anayasa Mahkemesi'nin 20/03/2018 tarih ve 30366 sayılı Resmi Gazete’de neşredilen, 29/11/2017 tarihli, 2017/130 E. ve 2017/165 K. sayılı kararı

Mahkemece verilen izin kararına dayalı olarak cinsiyet değiştirme ameliyatı olunması halinde, cinsiyet hanesinin ve tercihe göre çoğu zaman da ismin değişmesi gerekmektedir. Yasal mevzuat uyarınca, nüfusta cinsiyet ve isim hanelerinin değişikliği de bir nüfus davası

Nüfusta cinsiyet ve isim değiştirme davası da niteliği itibariyle bir nüfus davası olduğundan, davanın 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m. 36/1/a hükmü uyarınca, nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davalarının düzeltmeyi isteyen kişilerin yerleşim yeri adresinin bulunduğu

BİZE ULAŞIN

Bizimle görüşmek istediğiniz hukuki konular hakkında iletişime geçebilirsiniz.

AVUKAT TOLGA ERSOY

Hobyar Mh. Ankara Cd. No:31
Hoşağası İşhanı Kat:2 No:307
Sirkeci-Fatih/İSTANBUL
HUKUK BÜROSU

İstanbul'da olan Avukat Tolga Ersoy Hukuk Bürosu tüzel kişiliklere ve şahıslara hukuki hizmet vermektedir. Ağırlıklı olarak Ceza Hukuku alanında Ağır Ceza Avukatı olarak çalışmakta birlikte, Aile Hukuku ve Tazminat Hukuku başta olmak üzere hukukun birçok alanlarında Avukatlık hizmeti sunmaktadır.

SOSYAL MEDYA

Avukat Tolga Ersoy'u Takip Edebilirsiniz.